Gelo zimanê kurdî li Sûriyê bû zimanê fermî an na?
Ehmed Mûrad, Endamê Komîteya Perwerdehiyê ya Parlamentoya Sûriyê û şêwirmendê Wezîrê Perwerdehiyê yê Sûriyê, diyar kir ku amajeyên vê dawiyê yên ji bo zimanê kurdî wekî 'zimanekî fermî' li Sûriyê ne rast in.
RûpelNews - Ehmed Mûrad, parlamenterê serbixwe yê ku ji navçeya Dêrik a Hesekê hatiye hilbijartin, ji RûpelNewsê re derbarê statûya zimanê kurdî li Sûriyê û rola wê di perwerdehiyê de axivî.
Derbarê raporên ku di hin dezgehên medyayê de hatine weşandin û îdia dikin ku "Kurdî bûye zimanekî fermî yê Sûriyê" an jî "Kurdî li Sûriyê bûye zimanê perwerdehiyê", Mûrad tekez kir ku ev daxuyanî ne rast in.
Mûrad got, "Kurdî li Sûriyê ne zimanekî fermî ye; ew zimanekî neteweyî ye. Cudahî di navbera zimanekî fermî û zimanekî neteweyî de heye."
"Kurdî bi biryarnameyeke serokomariyê bû zimanekî neteweyî"
Mûrad, amaje pê kir ku rêziknameya derbarê statûya zimanê kurdî de bi biryarnameyeke Serokomarê Sûriyê Ehmed Şera hatiye derxistin, diyar kir ku kurdî wek zimanekî neteweyî hatiye naskirin, lê nebûye zimanekî fermî yê Sûriyê.
Xala 3yemîn a Biryarnameya Serokomariyê ya Hejmar 13, a bi dîroka 16ê Çileya 2026an, her wiha dibêje: "Kurdî wek zimanekî neteweyî tê naskirin." Biryarname her wiha destûrê dide hînkirina kurdî li dibistanên dewletê û yên taybet li herêmên ku tê de nifûseke girîng a kurdî heye.
Kurdî dê li dibistanan were fêrkirin
Mûrad diyar kir ku dê zimanê kurdî li dibistanên seranserê Sûriyê were tevlîkirin û lê zêde kir ku xwendekarên ku bixwazin dikarin heftê çar saetan dersa kurdî werbigirin.
Rêziknameyên cîbicîkirinê yên ku di 27ê Tebaxa 2026an de ji aliyê Wezareta Perwerdehiyê ya Sûriyê ve hatin weşandin, her wiha hefteyê sê saetên dersê ji bo zimanê kurdî, û saetek dersê jî ji bo çalakiyên çandî û civakî diyar dikin. Ji ber vê yekê, daxuyaniyên Mûrad ên derbarê statûya kurdî wekî zimanekî neteweyî de, bi Biryarnameya Serokomariyê ya Hejmar 13 a 16ê Çileya 2026an li hev dikin.
Daxuyaniyên wî yên li ser tevlîkirina kurdî bo nav dersê dibistanê, her wiha bi giştî bi rêziknameya cîbicîkirinê ya Wezareta Perwerdehiyê ya Sûriyê ya bi dîroka 27ê Tebaxa 2026an re hevaheng in. Lêbelê, di derbarê hejmara saetên dersê yên heftane de cudahiyek heye: Mûrad behsa 4 saetan dike, lêbelê rêziknameya Wezaretê 3 saetên dersê û 1 saeta çalakiyên çandî diyar dike.
"Çima kurdî li Sûriyê nebûye zimanekî fermî an perwerdehiyê?"
Wekî bersiva pirsa RûpelNewsê ya, "Çima kurdî li Sûriyê ne bûye zimanekî fermî an jî zimanekî perwerdehiyê yê her demî?", Mûrad diyar kir ku biryar û rêziknameyên dawî yên li ser vê mijarê dikevin berpirsiyariya Serokomariya Sûriyê û saziyên dewletê yên têkildar û lê zêde kir, "Li ser vê yekê ji Serokomarê Sûriyê bipirsin, ne ji min."
"Mezlûm Ebdî bûye şêwirmendê serokomariyê"
Di bersiva pirsa, "Gelo Mezlûm Ebdî bûye şêwirmendê Ehmed Şera, an şêwirmendê Serokomariya Sûriyê?", Mûrad diyar kir ku Ebdî ne şêwirmendê taybet ê Ehmed Şera ye, lê belê şêwirmendê Serokomariya Sûriyê ye.
