Trump’ın hava savaşı: Rejim değişir mi?

RûpelNews - Amerikan gazetesi The Wall Street Journal (WSJ), ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonlarının yalnızca askeri değil aynı zamanda siyasi bir test niteliği taşıdığını yazdı. Gazeteye göre, yürütülen hava saldırıları modern savaşın en kritik sorularından birini gündeme getiriyor: Sadece hava gücü bir hükümeti devirebilir mi?

Trump’ın hedefi rejim değişikliği

Habere göre, Donald Trump geçen hafta sonu yaptığı açıklamalarda İran’a yönelik başlatılan hava savaşının yalnızca askeri bir operasyon olmadığını ima etti. Trump, saldırıların İran’daki mevcut yönetimi devirebileceğini umduğunu dile getirdi.

Trump, İran halkına ayaklanma çağrısı yaptı

ABD Başkanı, ilk hava saldırılarından kısa süre sonra İran halkına hükümete karşı ayaklanma çağrısı yaptı ve bunun “muhtemelen nesiller boyunca elde edilecek tek fırsat” olabileceğini söyledi.

Trump daha sonra yaptığı açıklamalarda da İran’da yeni bir liderlik oluşması gerektiğini savundu. Sosyal medya platformu Truth Social’daki paylaşımlarında Washington’un herhangi bir anlaşmadan önce “koşulsuz teslimiyet” ve İran’da “büyük ve kabul edilebilir liderlerin” ortaya çıkmasını istediğini yazdı.

Bu açıklamalar, ABD yönetiminin operasyonu yalnızca askeri hedeflerle sınırlı görmediği yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi.

‘ Hava gücü tek başına yeterli olmadı’

WSJ’ye göre askeri tarih, yalnızca hava saldırılarıyla bir hükümetin devrilmesinin son derece nadir hatta neredeyse imkânsız olduğunu gösteriyor.

ABD geçmişte çeşitli ülkelerde hükümetlerin devrilmesinde rol oynadı. Ancak bu operasyonların tamamında ya doğrudan kara birlikleri kullanıldı ya da yerel silahlı güçler sahada belirleyici rol oynadı.

Bu nedenle İran’a yönelik mevcut strateji, askeri çevrelerde de tartışma konusu olmaya devam ediyor.

Pentagon daha sınırlı hedeflerden söz ediyor

Öte yandan ABD ordusunun üst düzey komutanları, operasyonun kapsamına ilişkin daha temkinli bir dil kullanıyor.

Orta Doğu’daki askeri operasyonlardan sorumlu olan Amerikan Merkezi Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper, gazetecilere yaptığı açıklamada operasyonların hedefinin rejim değişikliği olmadığını ima etti.

Cooper’a göre saldırıların temel amacı şöyle sıralanıyor:

•             İran’ın balistik füze kapasitesini zayıflatmak

•             Tek yönlü saldırı dronlarını etkisiz hale getirmek

•             ABD güçlerini ve müttefiklerini tehdit eden askeri unsurları ortadan kaldırmak

•             İran’ın nükleer programının kalan unsurlarını yok etmek

ABD’li komutan, operasyonların uzun vadede İran’ın güvenlik ortamını da etkileyebileceğini söyledi.

Hava savaşının siyasi sonucu belirsiz

WSJ’nin değerlendirmesine göre mevcut operasyon, hava gücünün siyasi sonuç üretme kapasitesini test eden en önemli örneklerden biri olabilir.

Ancak askeri uzmanlar, sahada kara gücü veya güçlü bir iç muhalefet olmadan hava saldırılarının tek başına bir yönetimi devirmesinin son derece zor olduğuna dikkat çekiyor.

Bu nedenle İran’daki gelişmeler, yalnızca askeri değil jeopolitik ve iç siyasi dinamiklerin de belirleyici olacağı bir sürece işaret ediyor.