RAPOR | 2019'da Orta Dogu'da yasanmasi beklenen en kritik gelismeler...

PeyamaKurd - Dünyanın bütün siyaseti neredeyse Orta Doğu üzerinden şekilleniyor. Küresel siyasetin zeminin oluştuğu Orta Doğu, global ülkeler için her dönem vazgeçilmez bir saha niteliği taşıyor. Orta Doğu, terör örgütlerinden radikal bileşenlere, ekonomi politikten sıcak savaşların yaşandığı yerin bir diğer adı olarak karşımıza çıkıyor. Orta Doğu Enstitüsü ‘2019’da Orta Doğu’da yaşanması muhtemel gelişmeleri’ ele alan derin bir analiz ön izlemesi yayınladı. Ön izlemenin Türkçe çevirisini ise PeyamaKurd okuyucularına sunuyor.

Yazı Dizisinin ilk bölümündeki analiz ve düşünceler ise şu şekilde:

‘Orta Doğu hangi kristal küre?’

PAUL SALEM 

Orta Doğu Enstitü Başkanı

Orta Doğu’daki olayları tahmin etmeye çalışmak zordur, ancak aşağıda yakından takip edilmesi gereken bazı önemli konular vardır. 

İç savaşlar:

Yemen: Son görüşmelerin ve anlaşmazlığın ortadan kaldırılmasının nihai bir karara varması muhtemel değil, ancak orada yaşayan insani yardımlar durumu hafifletebilir; 

Libya: Yapılan son görüşmeler ilerleme için umut yaratıyor. 

Afganistan: Aralıklı görüşmelere rağmen, şiddetin azalması çok daha zor görünüyor ve ABD’nin askeri politikalarının Taliban’ı daha da güçlendirme olasılığı var.

Suriye: Rejim bölgeyi kontrol altında almaya çalışacak ve muhtemelen savaş sonrası yeniden yapılanma hakkında konuşmaya başlanacak. Ancak Kürt bölgeleri, İdlib’in ve güneydoğunun kaderi belirsizliğini koruyacak ve daha fazla bir kavganın önünü açacak.

İran: Bölgesel gerilimler açısından sıkı bir şekilde ABD yaptırımları altında kalacak, ancak yaptırımların muhtemelen küçülme olasılığı var. 

ABD: Yeni yıl ABD politikasının temel politikaları hakkındaki derin belirsizlikle başladı. Suriye’de, Başkan Donald Trump, ABD’nin derhal geri çekileceğini açıkladı, ancak ulusal güvenlik danışmanı tam tersini belirtti. Trump, Afganistan'daki birlik varlığının yarıya indirildiğini ancak bunun gerçek politikaya dönüşmediğini duyurdu.

Trump ayrıca, IŞİD'e karşı zafer kazandığını, Amerika'nın Kürt müttefikleri için endişe duymadığını ve İran'ın, Suriye'de “kendi istediği şeyi yapabileceğini” söyledi Trump'ın tecritci içgüdüleri 2019'da geçerli olacak mı, yoksa çeşitli danışmanları onun üzerine mi gelecek? ABD başkanının ne yapacağını tahmin etmek, Orta Doğu'daki olayları tahmin etmek isteyen bir aptalın görevidir.

KİLİT SORU: Türkiye-Kürt ilişkisinin 2019'da, özellikle Suriye'nin kuzeyinde nasıl olacağı. İsrail-Filistin “barış sürecinde” Beyaz Saray “yüzyılın anlaşmasını” açıkça ilan etse bile, hiçbir atılım olmayacak.

Siyasi düzeyde, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Mart ayında yapılacak yerel seçimlerle karşılaştı. Afganistan Temmuz ayında cumhurbaşkanlığı seçimleriyle karşı karşıya kaldı ve İsrail başbakanı hem yolsuzluk suçlamaları hem de genel seçimlerle karşı karşıya kaldı. Arap Baharı'nın dinamiğinin sönmediğini kanıtlayan Sudan halkı, Cumhurbaşkanı Ömer El Beşir'in yönetimine karşı büyük çaplı protesto gösterileri düzenledi. bölgedeki halk seslerini duyurmaya devam edecektir.

 ‘Terörle mücadele ve bölgesel güvenlik’

CHARLES LİSTER 

Terörle Mücadele ve Aşırılıkçılık Programı Direktörü

Orta Doğu’da terörle mücadelede yerel, bölgesel ve uluslararası çabalarda 2018’de önemli ilerleme kaydedilmiştir. IŞİD'in Suriye ve Irak merkezli sözde hilafeti, kapsamlı bir askeri yenilgiye uğratılırken, bölgedeki başka noktları bitme noktasına geldi. Bu arada El Kaide, Kuzey Afrika, Levant ve Arap Yarımadası'ndaki yerel çatışma konusundaki yaklaşımını iki katına çıkardı ve böyle yaparak birlik duygusu ile küresel güçsüzlüğünü zayıflattı. Sonuç olarak, Avrupa ve ABD, 2018’de önceki yıllara göre belirgin şekilde daha az terör saldırısı yaşadılar.

Bununla birlikte, 2018'de kaydedilen ilerlemenin çoğu başarılı bir “köstebek vuruşu” oyununa denk geliyor. Ancak çekicin her bir darbesinin, ortaya çıkan temel koşulları daha da artıracak kadar sert ve yıkıcı olduğu ortada. Başka bir deyişle, Orta Doğu 2019'da daha az cihad şiddeti yaşayabilir.

| Raporun 2. serisi önümüzdeki günlerde PeyamaKurd adresinde olacak | 

Bölgede, Sosyo-politik bölünmeler hala sürmektedir; diktatörlük kuralı yükselişe geçti. Ekonomik konular derinleşiyor ve genel insan hakları ile özgürlükler durumu keskin biçimde azalmaya başladı. Terör örgütleri askeri olarak bastırılmış olsa da, bu koşullar Orta Doğu'daki şiddet için ideal bir üreme alanı teşkil ediyor.

ABD'nin Suriye'den çekilmeye başlaması, güvenilirliğini düşürmesi ve bölgedeki herhangi bir yerdeki kaldıracını zayıflatması nedeniyle, vakumlar ya otokratik aktörler tarafından doldurulacak ya da kötü niyetli alt devlet grupları tarafından sömürülecektir. 

Bölgesel bir yeniden düzenlemenin aşırılık yanlıları için fırsatları ortadan kaldırmaktan daha fazla fırsat ortaya çıkarması da muhtemeldir. Durum aynı kaldığı sürece terör ve terörle mücadele, Orta Doğu'nun güvenlik dinamiklerini belirleyen merkezi temalar olmaya devam edecektir.

| Raporun 2. serisi önümüzdeki günlerde PeyamaKurd adresinde olacak |