Süleymaniye evlilikte önde, Erbil boşanmada zirvede
2025 verileri, Kürdistan Bölgesi’nde yapılan her dört evlilikten birinin boşanmayla sonuçlandığını ortaya koydu. Şiddetli geçimsizlik ilk sırada yer alırken, internet ve cep telefonu kullanımı dikkat çeken ikinci neden oldu.
RûpelNews - Kürdistan Bölgesi Yüksek Yargı Konseyi tarafından açıklanan 2025 yılı istatistikleri, bölgedeki evlilik ve boşanma oranlarına ilişkin çarpıcı bir tablo ortaya koydu.
Resmi kayıtlara göre yıl boyunca 61 bin 328 evlilik gerçekleşirken, 15 bin 826 çift boşandı. Bu veriler, yaklaşık her dört evlilikten birinin boşanmayla sonuçlandığını gösteriyor.
Boşanma oranlarının son yıllarda yüksek seyrini koruması, aile yapısındaki değişim ve çözülmeye ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Kentlere göre dağılım
Kent bazlı verilere göre en fazla evlilik 25 bin 687 ile Süleymaniye’de kaydedildi. Erbil 19 bin 620 evlilikle ikinci sırada yer aldı.
Boşanma sayılarında ise farklı bir tablo oluştu. Erbil’de 7 bin 113 çift yollarını ayırırken, Süleymaniye’de 5 bin 369 boşanma gerçekleşti. Duhok’ta 2 bin 354, Germiyan’da ise 990 boşanma vakası kayıtlara geçti.
En kırılgan yaş aralığı: 18–22
Veriler, erken yaşta yapılan evliliklerle boşanma oranları arasında güçlü bir ilişki bulunduğunu ortaya koydu. Boşanan kadınların önemli bir bölümünün 18 yaşın altında olduğu belirtilirken, yalnızca Erbil’de 18 yaş altı boşanan kadın sayısı 2 bin 109 olarak kaydedildi.
Erkeklerde ise en yüksek boşanma oranı 18–22 yaş aralığında görüldü.
Bu yaş grubunda bin 792 erkek boşandı.
Evlilik yaşları da benzer bir eğilime işaret etti. Kadınlarda en fazla evlilik 18–22 yaş aralığında (5 bin 805), erkeklerde ise 22–26 yaş aralığında (5 bin 779) gerçekleşti. Uzmanlar, genç yaşta yapılan evliliklerin sosyal ve ekonomik baskılar karşısında daha kırılgan olabildiğine dikkat çekiyor.
Geçimsizlik ilk sırada, dijitalleşme ikinci
Boşanma gerekçeleri arasında “eşler arası uyumsuzluk” ilk sırada yer aldı. Sadece Erbil’de bu nedenle bin 232 boşanma gerçekleşti.
İkinci sırada ise dijitalleşmenin aile içi ilişkilere etkisi öne çıktı. İnternet ve cep telefonu kullanımı bin 66 vakayla boşanma nedenleri arasında ikinci sıraya yerleşti. Uzmanlar, kontrolsüz ve yoğun dijital kullanımın çiftler arasındaki iletişimi zayıflatabildiğini belirtiyor.
Sadakatsizlik, ayrı konutun bulunmaması ve ekonomik sorunlar da öne çıkan diğer boşanma nedenleri arasında sıralandı. Duhok’ta da benzer biçimde “geçimsizlik” ilk sırada kaydedildi.
İkinci evlilikler ve madde kullanımı
2025 yılı içinde bölgede 107 ikinci evlilik yapıldığı bildirildi. Ayrıca 344 boşanma davasının uyuşturucu madde kullanımı gerekçesiyle açıldığı açıklandı.
Sosyal politika ihtiyacı yeniden gündemde
Ortaya çıkan veriler, erken yaşta evliliklerin ve dijitalleşmenin aile yapısı üzerindeki etkisini yeniden tartışmaya açtı. Özellikle genç yaş grubunda yoğunlaşan evlilik ve boşanma oranları, aile danışmanlığı hizmetlerinin yaygınlaştırılması ve sosyal destek mekanizmalarının güçlendirilmesi gereğine işaret ediyor.
Uzmanlara göre mevcut tablo, yalnızca hukuki değil, aynı zamanda sosyal politika boyutuyla ele alınması gereken çok katmanlı bir soruna işaret ediyor.
