Diyarbakır’da tarihi keşif: 8 bin 800 yıllık…

01 Eylül 2026 12:17

Diyarbakır’ın Ergani ilçesindeki Çayönü Tepesi’nde yürütülen kazılarda, MÖ 6900-6800 yıllarına tarihlenen yaklaşık 5 metrekarelik madencilik işliği gün yüzüne çıkarıldı. Alanda ham ve işlenmiş malakit parçaları, bakır boncuklar ve çeşitli bakır nesneler bulundu.

Diyarbakır’da tarihi keşif: 8 bin 800 yıllık…

RûpelNews - Kültür ve Turizm Bakanlığının izniyle Diyarbakır’ın Ergani ilçesindeki Çayönü Tepesi’nde sürdürülen arkeolojik kazılarda yeni bir keşif yapıldı.

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Sarıaltun başkanlığındaki kazı ekibi, yerleşimin batı kesiminde MÖ 6900-6800 yıllarına tarihlenen bir madencilik işliği ortaya çıkardı.

Yaklaşık 5 metrekarelik alanı kapsayan işliğin çevresinde en az 6 dikme deliği, merkezinde ise taş döşemeli bir çalışma alanı tespit edildi.

Dikme delikleri, üretim alanının üzerinin bir gölgelikle örtülmüş olabileceğine ve çalışma alanının bilinçli şekilde düzenlendiğine işaret ediyor.

42 malakit örneği bulundu

İlk çalışmalarda işliğin merkezinde 18, işlik ve yakın çevresinde ise yaklaşık 24-25 malakit örneği tespit edildi. Kazıların daha geniş bir alana yayılmasıyla bulunan malakit örneklerinin sayısı 42’ye ulaştı.

Buluntular arasında ham malakit parçalarının yanı sıra yarı işlenmiş ve işlenmiş malakitler, bakır boncuklar ve çeşitli bakır nesneler de yer aldı.

Üretimin farklı aşamalarına ait izler

Kazılarda ham maddeden yarı mamule ve işlenmiş ürüne kadar farklı üretim aşamalarına ait bulguların aynı alanda ortaya çıkarılması dikkati çekti.

Bu veriler, Çayönü Tepesi’nde madencilik faaliyetlerinin yalnızca ham maddenin temin edilmesi veya kullanılmasından ibaret olmadığını, üretimin belirli çalışma alanlarında gerçekleştirildiğini gösteriyor.

Proto-Hassuna kültürüne ait buluntular

2026 yılı kazılarında yerleşimin kültürel sürekliliğine ilişkin yeni verilere de ulaşıldı.

Batı alandaki çalışmalarda Çanak Çömlekli Neolitik Dönem’in erken aşamalarından Proto-Hassuna kültürüne ait nitelikli çanak çömlekler tespit edildi. Yaklaşık MÖ 6800-6600 yıllarına tarihlenen buluntuların kesin kronolojisinin devam eden Karbon-14 ve diğer arkeometrik analizlerle belirlenmesi planlanıyor.

Üretim alanının mimari özellikleriyle birlikte ortaya çıkarılması, ham madde ve farklı üretim aşamalarındaki malzemelerin aynı yerde bulunması ve işliğin bütüncül biçimde belgelenebilmesi nedeniyle keşif, 2026 yılı Çayönü Tepesi kazılarının en önemli buluntularından biri olarak değerlendiriliyor. (DHA)