Süreç araştırması: Demokratik reformlara güçlü destek, siyasi iradeye kuşku
RûpelNews - Araştırma, 14-21 Haziran 2026 tarihleri arasında çevrim içi olarak gerçekleştirildi. Türkiye'nin farklı bölgelerinden 908 kişinin katıldığı çalışmada, Diyarbakır, İstanbul, İzmir, Van, Ankara, Mardin, Batman, Şanlıurfa ve Şırnak'ın da aralarında bulunduğu 18 ilden katılım sağlandı.
Demokratik reformlara yüksek destek
SAMER Koordinatörü Yüksel Genç'in paylaştığı araştırmada, katılımcıların barış sürecini yalnızca silahsızlanma ya da güvenlik politikaları çerçevesinde değil, demokratikleşme ve hakların genişletilmesi perspektifiyle değerlendirdiği belirtildi. Anadilde eğitim hakkının tanınması, ifade ve örgütlenme özgürlüğünün güvence altına alınması, yerel yönetimlerin güçlendirilmesi ve kayyım uygulamalarının kaldırılmasına yönelik düzenlemelere yüksek destek verildiği kaydedildi.
Araştırmada ayrıca, sürecin bir yol haritasına bağlanarak kamuoyuyla paylaşılması gerektiği yönündeki görüşün de öne çıktığı ifade edildi.
Hükümete güven düşük
Araştırmanın dikkat çekici sonuçlarından biri de katılımcıların hükümetin sürece ilişkin samimiyetine duyduğu güvensizlik oldu. Raporda, demokratik reformların gerekli olduğu konusunda geniş bir uzlaşı bulunmasına rağmen, bu düzenlemelerin mevcut yasama döneminde hayata geçirileceğine inananların sayısının oldukça düşük olduğu belirtildi.
Katılımcılara göre sürecin önündeki en önemli engeller arasında hükümet içerisindeki siyasi irade eksikliği, devlet kurumlarının tutumu, taraflar arasındaki hedef farklılıkları, medyanın kullandığı dil ve halkın süreç dışında bırakılması yer aldı.
Yarıdan fazlası umutlu
Tüm güvensizliklere rağmen araştırma, toplumda barış ve demokratik çözüm beklentisinin sürdüğünü de ortaya koydu. Katılımcıların yüzde 52,9'u sürecin olumlu sonuçlanabileceğini belirtirken, yüzde 47,1'i ise bunun mümkün olmadığını düşündüğünü ifade etti. Ayrıca katılımcıların yüzde 68,4'ü kamuoyunda tartışılan yasal düzenlemeleri olumlu ya da çok olumlu değerlendirdi.
Araştırmanın sonuç bölümünde, kamuoyunda barış ve demokratikleşme yönünde güçlü bir talep bulunduğu, ancak bu desteğin kalıcı bir güvene dönüşebilmesi için somut adımlar atılması ve demokratik reformların hayata geçirilmesi gerektiği vurgulandı.