Kürt yazarlar diasporada buluştu: Yazarlar Federasyonu 1. Kongresi için toplandı

RûpelNews - Kürt edebiyatı ve yayıncılığı açısından önemli bir eşik olarak değerlendirilen Kürdistan Diasporası Yazarlar Federasyonu (KDWF) 1. Hejar Mukriyanî Yazarlar Kongresi, Almanya’nın Lintorf-Ratingen kentinde yoğun bir katılımla start aldı.

Açılış oturumunda konuşan yetkililer, kurum temsilcileri ve konuklar, diasporada üretilen Kürt edebiyatının korunması, geliştirilmesi ve yeni nesillere aktarılması konusunda güçlü bir dayanışma ve kurumsallaşma çağrısında bulundu.

Şîfa Barzanî: "Federasyon hiçbir ayrım gözetmeksizin tüm yazarların evi olmalı"

Kongrenin açılışında konuşan Şîfa Barzanî, işgal, savaş ve baskılar nedeniyle binlerce Kürt yazar ve aydının Avrupa’ya göç etmek zorunda kaldığını belirterek, Avrupa’nın artık Kürdistan entelektüel yaşamının yeni bir merkezi haline geldiğini vurguladı.

Barzanî konuşmasında şu hususların altını çizdi: "Siyasetçilerimiz diplomasi alanında mücadele etti, Peşmerge silahıyla direndi; Kürdistan yazar ve aydınları ise kalemleriyle varlık gösterdi. Bu federasyon; lehçe, siyasi görüş veya dini inanç ayrımı gözetmeksizin tüm Kürdistanlı yazarların ortak evi olmalıdır. Farklı kesimler arasında güçlü bir köprü vazifesi görmelidir."

Milyonlarca Kürdistanlının artık yurt dışında yaşadığına dikkat çeken Barzanî, diaspora aydınlarına tarihi bir sorumluluk düştüğünü belirterek şunları ekledi: "Yeni nesillerin kendi dilini ve kültürünü unutmaması için sizlere çok büyük bir görev düşüyor. Bizler de kurumsal ve hukuki olarak her zaman arkanızda olacağız. Yazarların haklarının korunması, eserlerinin desteklenmesi ve çalışmaların günümüzün gelişmiş teknolojileriyle yürütülmesi için federasyonun somut adımlar atması şarttır."

Kültür Bakanlığı'ndan tam destek sözü

Barzanî'nin ardından kürsüye gelen Kürdistan Bölgesi Kültür ve Aydınlanma Bakanlığı Sözcüsü Dr. Aryan Salahaddin, hükümet olarak diasporadaki yazarların haklarının korunması ve edebi üretimlerini gerçekleştirmeleri noktasında her türlü desteğe açık olduklarını belirtti. Dr. Salahaddin, "İleride imzalanacak protokollerle bu desteği resmi ve yasal zeminlere bağlayacağız. Diasporanın bu ilk yazarlar kongresini canı gönülden kutluyorum" dedi.

İsmail Kamuran: "Federasyonun kapısı ayrımsız her yazara açıktır"

Kürdistan Diasporası Konfederasyonu Başkanı İsmail Kamuran da yaptığı konuşmada diasporadaki yazarların üstlendiği kritik role değindi. Konfederasyonun 23 ülkede, 40 merkezde ve 120 üyeyle hizmet verdiğini hatırlatan Kamuran, şu ifadeleri kullandı: "Daha önce Kürt Dili Federasyonu kongresini gerçekleştirmiştik, bugün ise Yazarlar Federasyonu kongremizi yapıyoruz. Federasyonumuzun kapısı hiçbir ayrım gözetmeksizin diasporadaki bütün yazarlara sonuna kadar açıktır. Yakında Akademisyenler Federasyonu ve Gençler Federasyonu da kongrelerini gerçekleştirecek."

Serdar Caf: "Almanya'da Kürt Kültür Evi kurulmalı"

Kongrede söz alan  Kürdistan Diasporası Yazarlar Federasyonu (KDWF) Kurucu Komite Üyesi Serdar Câf ise federasyonun tüm Kürt yazarları kapsayan açık kapı politikasından gurur duyduklarını dile getirerek, "Almanya'da bir Kürt Kültür Evi açılması için Kürdistan Hükümeti’nden somut destek bekliyoruz" çağrısında bulundu.

Onur ödülleri takdim edildi

Açılış konuşmalarının ardından Şîfa Barzanî tarafından Kürt edebiyatına katkılarından dolayı iki değerli isme onur belgesi (bawername) takdim edildi:

Kongrede hazır bulunamayan Abdullah Hesenzade adına ödülü Kadir Wurya aldı. Rahatsızlığı veya mazereti nedeniyle katılamayan usta yazar Celilê Celil adına ise ödülü Casimê Wezîr teslim aldı.

Uluslararası kurumlardan ve PEN'den dayanışma mesajları

Uluslararası alandan da kongreye yoğun ilgi vardı. Almanya NRW Yazarlar Birliği Başkanı Jana Engels bir mesaj göndererek kongreye başarılar diledi ve diasporadaki yazarların örgütlü birliğinin önemini vurguladı.

PEN Kurd Eşbaşkanı Mîran Abraham: "Sürgünde dil, yazarın hakiki vatanıdır"

Uluslararası Kürt PEN Merkezi (PENa Kurd) adına söz alan Eşbaşkan Mîran Abraham, konuşmasında sürgündeki yazarlar için dilin sadece bir iletişim aracı değil, kimliğin silinmesine karşı sığınılacak tek hakiki vatan olduğunu vurguladı. Sürgündeki yazar ile ülke içindeki yazar arasındaki farkın sadece coğrafi bir uzaklık değil, "yaranın kendisiyle yaşamak" olduğunu belirten Abraham; ülke içindeki yazarın savaşın, barutun ve sokağın sıcak gerçekliğiyle doğrudan temas ettiğini, sürgündeki yazarın ise geçmişin nostaljisi ile geleceğin belirsizliği arasında sıkıştığını ifade etti. Abraham, sürgün yazarlarının dillerini canlı tutmadıkları takdirde dilin bir "müze diline" dönüşme tehlikesiyle karşı karşıya kalacağı uyarısında bulundu.

Aydınlanma, oryantalizm ve egemen kültürlerin baskılarına da değinen Abraham, Fars, Türk ve Arap egemen zihniyetlerinin Kürt düşüncesini çevrelediğini belirterek; felsefi ve edebi uyanış için Kürt düşüncesinin kendi öz kaynaklarına dönerek radikal bir zihinsel dönüşüm yaşaması gerektiğini kaydetti. Abraham, edebiyatın acının ve trajedinin ötesine geçerek felsefi ve evrensel bir derinlik kazanması ve dünya edebiyatında hak ettiği özgün yeri alması gerektiği çağrısıyla konuşmasını tamamladı.

Zûbêr Salih’ten müzik dinletisi

Konuşmaların ardından sanatçı Zûbêr Salih, salondaki konuklara ve delegelere ezgileriyle kısa bir müzik dinletisi verdi. Salonda bulunan bölgeden gelen diğer misafir kurum temsilcileri de yaptıkları selamlama konuşmalarında, diasporada edebi üretimin kurumsallaşmasının hayati önem taşıdığını yinelediler.

Akış belgesel gösterimi ve seçimlerle devam etti

Açılış bölümünün tamamlanmasıyla birlikte kongre programı, Kürt edebiyatı tarihini ve diasporadaki edebi birikimi konu alan belgesel gösterimi ile devam etti.

Günün öğleden sonraki oturumlarında tüzük müzakereleri ve idari raporların sunumu gerçekleştirilecek. Mevcut yönetimin ibra edilmesinin ardından yeni dönem yönetim kurulunun belirlenmesi için seçim sandıkları kurulacak.

Kongre programı; kapanış bildirisinin okunması akşam düzenlenecek olan final etkinliğiyle sona erecek.