İşte ABD-İran savaşını bitiren o 14 madde

RûpelNews - 1. Madde: ABD, İran ve müttefikleri, Lübnan dâhil tüm cephelerde askerioperasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdiğini ilan edecek. Taraflar,birbirlerine karşı yeni bir savaş veya askeri operasyon başlatmamayı, tehdit vegüç kullanımından kaçınmayı, Lübnan’ın egemenliği ve toprak bütünlüğünügaranti altına almayı taahhüt edecek.

2. Madde: ABD ve İran, birbirlerinin egemenliği ve toprak bütünlüğüne saygıgöstermeyi ve iç işlerine müdahale etmemeyi taahhüt edecek.

3. Madde: Taraflar, 60 gün içinde nihai bir anlaşmaya varmak için müzakereleryürütmeyi kabul edecek. Süre, karşılıklı mutabakatla uzatılabilecek.

4. Madde: Muhtıranın imzalanmasının hemen ardından ABD, İran’a yönelik denizablukasını kaldırmaya başlayacak ve 30 gün içinde tüm engel ve kısıtlamalartamamen sona erecek. Bu süre içerisinde gemi trafiği savaş öncesi normaledönecek. Ayrıca ABD, nihai anlaşmaya varıldıktan sonraki 30 gün içinde İransınırına yakın bölgelerdeki güçlerini geri çekmeyi taahhüt edecek.

5. Madde: İran, muhtıranın imzalanmasının ardından 60 gün boyunca Körfez ileUmman Denizi arasında ticari gemilerin hiçbir ücret alınmadan güvenli geçişinisağlamaya çalışacak. Tahran, 30 gün içinde tüm teknik ve askeri engellerikaldıracak ve mayın temizleme çalışmalarını tamamlayacak. İran ayrıca, HürmüzBoğazı’nın gelecekteki yönetim modelini uluslararası hukuk çerçevesindebelirlemek amacıyla Umman ve Körfez ülkeleriyle görüşmelere başlayacak.

6. Madde: ABD, bölgesel ortaklarıyla birlikte İran’ın yeniden inşası ve ekonomikkalkınması için en az 300 milyar dolarlık kapsamlı bir plan hazırlamayı taahhütedecek. Planın uygulanma mekanizması 60 gün içinde ve nihai anlaşmanın birparçası olarak belirlenecek. Washington, finansal işlemler ve para transferleri içingerekli tüm lisans ve izinleri sağlayacak.

7. Madde: ABD, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları, Uluslararası AtomEnerjisi Ajansı Yönetim Kurulu kararları ve ABD’nin birincil ve ikincil yaptırımlarıdâhil olmak üzere İran’a yönelik tüm yaptırımları kaldırmayı taahhüt edecek.Yaptırımların kaldırılmasına ilişkin takvim nihai anlaşmanın bir parçası olarakbelirlenecek.

8. Madde: İran’ın hiçbir şekilde nükleer silah edinme veya geliştirme arayışındaolmaması koşuluyla, ABD ve İran, zenginleştirilmiş uranyum stoklarının akıbetikonusunda anlaşmaya vardı. Asgari şart olarak, söz konusu uranyumunbulunduğu yerde ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın gözetimi altındazenginleştirme oranının düşürülmesi öngörülüyor. Nihai anlaşmada İran’ıngelecekteki nükleer ihtiyaçları da ele alınacak.

9. Madde: Nihai anlaşmaya kadar iki ülke mevcut durumu koruyacak. Buna göreİran nükleer programını mevcut seviyede tutacak, ABD ise yeni yaptırımlaruygulamayacak ve bölgeye ilave askeri güç göndermeyecek.

10. Madde: Muhtıranın imzalanmasının hemen ardından ve yaptırımlar tamamenkaldırılıncaya kadar ABD Hazine Bakanlığı, İran’ın ham petrolü, petrokimyaürünleri ve bunlarla bağlantılı bankacılık, sigorta ve taşımacılık hizmetleri içinresmi ihracat izni verecek. Amaç, İran petrolünün Çin’e büyük indirimlerlesatılması sürecini sona erdirmek ve Tahran’ın petrolünü normal piyasa fiyatlarıylasatabilmesini sağlamak.

11. Madde: ABD, İran’ın dondurulmuş tüm para ve varlıklarını tamamen erişimeaçmayı taahhüt edecek. Bu fonların nasıl serbest bırakılacağı müzakerelerdebelirlenecek ve İran Merkez Bankası, söz konusu kaynakları kendi belirleyeceğiher türlü amaç için kullanabilecek.

12. Madde: Taraflar, muhtıranın maddelerinin uygulanmasını ve gelecekteki nihaianlaşmaya uyumu denetlemek amacıyla bir uygulama ve izleme mekanizmasıkurulması konusunda mutabakata vardı.

13. Madde: Muhtıranın imzalanmasının ve 1, 4, 5, 10 ve 11’inci maddelerinuygulanmaya başlanmasının ardından Washington ile Tahran, diğer maddelerüzerinde nihai anlaşmaya ulaşmak amacıyla resmi müzakerelere başlayacak.

14. Madde: Nihai anlaşma, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin bağlayıcı birkararıyla onaylanacak ve yürürlüğe girecek.