ABD, Erbil’deki Patriot sistemlerini çekiyor mu?
RûpelNews - Al-Monitor’da Amberin Zaman imzasıyla yayımlanan habere göre, çekilme kapsamında Erbil Uluslararası Havalimanı çevresinde konuşlandırılan Patriot hava savunma sistemleri de bölgeden kaldırılmaya başlandı.
Al-Monitor’a konuşan ve süreci yakından takip eden kaynaklar, çekilmenin geçen hafta başladığını ve halen devam ettiğini belirtti. Kaynaklara göre ABD güçlerinin önemli bir bölümü ile ağır askeri ekipmanları bölgeden çıkarıldı. Füze, insansız hava araçları (İHA) ve diğer hava tehditlerini tespit ederek imha etmek amacıyla kullanılan Patriot hava savunma sistemleri de askeri yerleşkeden kaldırıldı.
Haberde, tüm Patriot bataryalarının açıklanmayan başka bir bölgeye yeniden konuşlandırıldığı, ancak diğer bazı hava savunma sistemlerinin ise haberin yayımlandığı sırada Erbil’de kalmaya devam ettiği aktarıldı.
Çekilme "rutin süreç" olarak değerlendiriliyor
Bölgedeki yetkililer ise söz konusu çekilmeyi olağan bir askeri rotasyon süreci olarak değerlendirdi. Yetkililere göre bu adım, Washington ile Bağdat arasında varılan ve ABD güçlerinin 30 Eylül’e kadar Irak’tan çekilmesini öngören anlaşma kapsamında gerçekleştiriliyor.
Bununla birlikte haberde, İran ile İran destekli silahlı grupların özellikle Kürdistan Bölgesi’ne yönelik saldırılarının sürdüğü bir dönemde gerçekleşen çekilmenin, bölgenin güvenliği açısından yeni tartışmaları beraberinde getirdiği ifade edildi.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Sözcüsü Yüzbaşı Tim Hawkins, devam eden asker hareketliliğine ilişkin yorum yapmazken, Kürdistan Bölgesi Hükümeti yetkililerinin de Al-Monitor’un değerlendirme talebine yanıt vermediği kaydedildi.
Erbil Havalimanı sık sık saldırıların hedefi oluyor
Haberde, Patriot sistemlerinin öncelikle ABD askerlerini korumak amacıyla konuşlandırıldığı ancak bu savunma şemsiyesinden Kürdistan Bölgesi'nin de önemli ölçüde faydalandığı belirtildi.
Erbil Uluslararası Havalimanı'nın, İran ile yaşanan gerilim ve İran destekli grupların saldırıları nedeniyle son dönemde sık sık hedef alındığına dikkat çekilen haberde, ABD'nin hava savunma sistemlerinin bu saldırıların yaklaşık yüzde 95'ini engellediği bilgisine yer verildi.
Saldırıların büyük bölümünün Kürdistan Bölgesi'nde bulunan İranlı Kürt muhalif grupları hedef aldığı, ancak Erbil'deki ABD askeri yerleşkesinin de birçok kez saldırıya uğradığı aktarıldı. Patriot sistemlerinin operasyonel menzilinin ise yaklaşık 100 ila 160 kilometre olduğu ifade edildi.
"İki ucu keskin kılıç"
New York merkezli Horizon Engage araştırma kuruluşunun araştırma direktörü Michael Knights, Patriot sistemlerinin kaldırılmasını "iki ucu keskin bir kılıç" olarak değerlendirdi.
Knights, bu sistemlerin bir yandan kara birliklerini koruduğunu, diğer yandan da bulundukları noktaları doğrudan hedef haline getirdiğini söyledi.
ABD'nin Irak'tan çekilmesinin iki ülke arasındaki askeri iş birliğinin tamamen sona ereceği anlamına gelmediğini belirten Knights, ABD özel kuvvetlerinin düşük profilli ve kamuoyuna açıklanmayan bazı noktalarda faaliyetlerini sürdürebileceğini ifade etti.
Patriot stoklarıyla ilgili tartışmalar
Al-Monitor'un haberinde, Patriot sistemlerinin Erbil'den çekilmesinin Washington'ın elindeki önleyici füze stoklarıyla ilgili tartışmaları da yeniden gündeme taşıdığı belirtildi.
Habere göre Irak'ın İran ile uzun bir sınıra sahip olması ve İran destekli silahlı grupların Irak ile Körfez bölgesindeki faaliyetlerini sürdürmesi nedeniyle ABD güçleri bölgede güvenlik riskiyle karşı karşıya bulunuyor.
Irak Başbakanı Ali el-Zeydi'nin İran destekli milisleri kontrol altına alma ve 30 Eylül'e kadar dağıtma yönündeki taahhütlerini henüz yerine getiremediği belirtilirken, Suudi Arabistan'ın son saldırılar sonrasında Irak genelinde düzenlediği misilleme operasyonlarında ABD ile koordinasyon içinde hareket ettiği de haberde yer aldı.
Kaynaklardan biri, "Kürdistan Bölgesi artık öncelikli değil. Körfez ve Ürdün açık şekilde daha öncelikli görülüyor" değerlendirmesinde bulundu.
Öte yandan Washington merkezli Uluslararası ve Stratejik Çalışmalar Merkezi (CSIS) tarafından yayımlanan son araştırmada, ABD'nin İran ile yaşanan gerilim sonrasında Patriot stoklarının azaldığına dikkat çekildi. Nisan ayında yayımlanan araştırmada Patriot stoklarının yüzde 55 oranında azaldığı belirtilirken, bu hafta yayımlanan yeni analizde bu oranın yaklaşık yüzde 65'e ulaştığı ifade edildi.
Ayrıca Dış Politika Araştırma Enstitüsü (Foreign Policy Research Institute) tarafından yayımlanan yakın tarihli bir raporda ise ABD'nin yılda yaklaşık 600 Patriot füzesi üretebildiği, ancak özellikle Ukrayna'ya yapılan sevkiyatlar nedeniyle mevcut stokların son yıllarda önemli ölçüde azaldığı kaydedildi.