78 barodan ortak açıklama: Savunma hakkı yapay zekâya devredilemez
RûpelNews - Açıklamada, Adalet Bakanı Akın Gürlek’in dile getirdiği “yargıda yapay zekâ kullanımı” ve vatandaşların hukuki süreçlere erişiminde yapay zekâ desteğine yönelik projelerin yakından takip edildiği belirtildi. Bu tür uygulamaların, yargı sisteminin temel güvenceleri üzerindeki etkilerinin dikkatle değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Barolar, adil yargılanma hakkının; bağımsız ve tarafsız yargı, etkin savunma ve hakkaniyete uygun yargılama ilkeleriyle birlikte korunması gerektiğine dikkat çekti. Açıklamada, bu güvencelerin zayıflamasının hukuk güvenliğini ve yargıya duyulan güveni olumsuz etkileyebileceği kaydedildi.
“Hukuki danışmanlık avukatlara aittir”
Avukatlık mesleğinin yargının kurucu unsurlarından biri olduğunun hatırlatıldığı açıklamada, hukuki danışmanlık ve temsil yetkisinin kanun gereği avukatlara ait olduğu belirtildi. Yapay zekâ üzerinden avukat yardımı olmaksızın sunulan hukuki destek uygulamalarının, savunma hakkının özüne müdahale niteliği taşıdığı ifade edildi.
“İnsanı muhakeme de gerektirir”
Açıklamada ayrıca, hukuki süreçlerin yalnızca teknik veri işleme faaliyeti olmadığı, vicdani değerlendirme ve insanî muhakeme gerektirdiği vurgulandı. Dijitalleşmenin yargı süreçlerinde bir araç olarak değerlendirilmesi gerektiği belirtilirken, avukatlık mesleğini sınırlayan ya da ikame eden yaklaşımların sakıncalı olduğu kaydedildi.
“Yapay zeka”ya karşı mücadele sürecek
Barolar, savunma makamının güçlendirilmesi, yargı altyapısının geliştirilmesi ve liyakat esaslı reformların hayata geçirilmesi gerektiğini ifade ederek, hukuk hizmetlerinin “yapay zekâ” adı altında mekanik bir yapıya indirgenmesine karşı mücadelelerini sürdüreceklerini duyurdu.