Wezareta Perwerdeyê derbarê zaravayê zazakî de biryareke nû ragihand
Wezareta Perwerdehiya Neteweyî ya Tirkiyeyê (MEB) ji bo hînkirina zazakî di dibistanên navîn de mufredateke nû amade kiriye. zazakî, ku berê wek beşek ji bernameyeke hevpar a bi kurmancî re dihat xwendin, dê niha di Pêşînî 5, 6, 7 û 8an de di bin 'Modela Perwerdehiya Sedsala Tirkiyeyê' de wekî mufredateke serbixwe were xwendin.
RûpelNews - Li gorî nûçeya Cansu Derebeyoglu Asil a di rojnameya Kararê de, "Bernameya Hînkirinê ya Dersa Ziman û Goravên Zindî yên Dibistana Navîn (Zazakî)" a nêzîkî 200 rûpelî, ku ji aliyê MEBê ve hatiye amadekirin, ji aliyê Serokatiya Konseya Perwerdehî û Rahênanê ve hatiye pesendkirin.
Ji bo zazakî bernameyeke cuda
Di bernameya berê ya Wezaretê de, kurmancî û zazakî di nav bernameyeke hevpar de cih digirtin. Di bernameya berê de dihat gotin ku ew "mifredokeke hevpar a ji bo hînkirina kurdî (kurmancî û zazakî) hatiye sêwirandin" dihewîne.
Li gorî rêziknameyên nû, ev avahiya hevpar hatiye rakirin û rêziman, mijar, ferhengok û encamên fêrbûnê yên taybet bi zazakî hatine diyarkirin. Di encamê de, ji bo zazakî bernameyeke xweser hatiye avakirin.
Ji aliyê akademîsyen û mamosteyan ve hatiye amadekirin
Hat ragihandin ku bernameya ku xebata li ser wê di destpêka sala 2026an de dest pê kir, ji aliyê komeke xebatê ve hatiye amadekirin ku ji akademîsyenên Zanîngeha Bîngol, Zanîngeha Munzur û Zanîngeha Enqeryê, ligel mamosteyên zimanê Zazayî yên ji Midûriyeta Perwerdehiya Neteweyî ya Parêzgeha Bingolê pêk tê.
Bername, ku nêzîkî 200 rûpelan e, ji bo her astê ji Pola 5an heta Pola 8an temayên cuda û encamên fêrbûnê dihewîne.
Armanc di jiyana rojane de bikaranîna zazakî ye
Yek ji armancên sereke yên bernameya nû ew e ku xwendekaran şareze bike da ku zazakî ne tenê bi rêya rêziman û zanîna teorîk, lê belê wekî zimanekî ragihandinê di jiyana rojane de bi kar bînin.
Bername armanc dike ku çar jêhatîbûnên bingehîn ên ziman pêş bixe: guhdarîkirin, xwendin, axaftin û nivîsandin. Her wiha armanc dike ku alîkariya xwendekaran bike da ku mîrateya çandî ya ku di zimanê zazayî de heye fêm bikin.
Li gorî astên CEFRê hatiye avakirin
Mufredat li gorî astên ziman ên ku di Çarçoveya Hevpar a Ewropî ya Referansê ji bo Zimanan (CEFR) de hatine diyarkirin, hatiye organîzekirin. Li gorî vê yekê, Pola 5an û 6an dê di asta A1.1 de bin, dema ku Pola 7an û 8an dê di asta A1.2 de bin.
Bername, ku wekî hefteyê yek an du ders hatiye plankirin, dê ji bo her saleke akademîk çar mijarên sereke bihewîne. Di bin mijara yekem, 'Dibistana Min' de, mufredat hînkirina alfabeyê, danasînan, hejmaran û qalibên ragihandinê yên bingehîn di nav polê de li ber çavan digire.
Pirtûkên dersê dê bên nûkirin
Bi veguherandina zazakî bo bernameyeke perwerdehiyê ya serbixwe re, plan hene ku pirtûkên dersê yên heyî bên nûkirin.
Li gorî bernameya nû ya perwerdehiyê, tê plankirin ku pirtûkên dersê, pirtûkên xebatê û rêberên mamosteyan ji bo Pola 5, 6, 7 û 8an cuda bên amadekirin. Piştî ku pêvajoya pejirandinê bi dawî bibe, tê payîn ku pirtûk bên çapkirin û li dibistanan bên belavkirin.
Vebijarkên cuda ji bo hilbijartina dersan û tayînkirinê
Li gorî rêziknameyên nû, tê plankirin ku zazakî wekî vebijarkeke serbixwe di modulên hilbijartina dersan ên Wezareta Perwerdehiya Neteweyî de cih bigire û di wergirtina mamosteyan de di bin koda dersê ya cuda de were lîstekirin.
Hatiye ragihandin ku tayînkirinên ji bo postên mamostetiya zimanê zazakî dê di serî de ji derçûyên bernameyên lîsansê yên Zanîngehê yên di warê Ziman û Wêjeya Zazakî de werin kirin.
