Kerkûkê de nîqaşa 'Pakêta Bexdayê'
Li Kerkûkê nîqaşên li ser “Peymana Otêla Reşîd”ê didomin. Ereban û tirkmenan guhertina wezîfeya parêzgarîyê wekî beşek ji “pakêtek” ku bi pêvajoya avakirina hikûmeta Bexdayê ve girêdayî ye dihesibînin. Lê belê, bicihanîna peymanê ji du mehan ve rawestiyaye.
RûpelNews - Li Tebaxa 2024’an, li Reşid Hotel, peymanek ku di nav gel de bi navê “Peymana Otêla Reşîd” tê zanîn, di navbera Yekîtiya Nîştimanî ya Kurdistanê (YNK), Partiya Takaddum û Tevgera Babil de hate îmzekirin.
Di Meclîsa Parêzgeha Kerkûkê ya 16 kursî de, ev sê alî bi 9 kursiyan li ser ku kursiya parêzgarîyê ji bo kota kurdan were hiştin li hev kirin.
Li gor peymanê, wezîfeya parêzgarîyê heta 31 Kanûna 2025’an di destê kurdan de dimîne; ji 1 Çile 2026’an pê ve dê bi rêya gerrînê were dayîn tirkmenan û piştî wan jî ereban. Lêbelê, her çend du meh derbas bûne, vê veguhastinê hîn nehate bicihanîn.
“Parêzgarî bi hikûmeta Bexdayê re tê nirxandin”
Endamê Meclîsa Parêzgeha Kerkûkê ji Partiya Takaddum, Raad Salih, diyar kir ku avakirina hikûmeta herêmî û guhertina wezîfeyan rasterast bi lihevkirinên siyasî yên Bexdayê ve girêdayî ne.
Wî got, pêvajoya avakirina hikûmetê li Iraqê, hilbijartinên parlementoyê û nîqaşên li ser namzetê serokkomarî bûne sedema derengketina bicihanîna peymana Kerkûkê. Li gor Salih, piştî ku hikûmet li Bexdayê were avakirin, tê hêvîkirin ku peymana Kerkûkê jî dîsa bikeve meriyetê.
Nîqaş li ser belavkirina demjimêrê
Li gor bingehê peymanê, kurdan û ereban dê her yek salek û heşt meh parêzgarî bikin, lê tirkmen dê tenê şeş meh vê wezîfeyê bigirin. Heman pergala gerrînê ji bo serokatiya meclîsê jî derbasdar e. Niha serokatiya meclîsê di destê Partiya Takaddum de ye.
Ev belavkirina demjimêrê, bi taybetî li cem tirkmenan rexne kir.
Endamê meclîsê Ahmed Ramzi diyar kir ku ji ber gilîyên teknîkî yên li ser encamên hilbijartinê, tenê encamên sindoqan nikarin bingehê belavkirina wezîfeyan bin. Wî modela gerrînê ji bo Kerkûkê “çareseriya herî guncaw” binav kir.
Di 26 Çile 2026’an de, di hevdîtinek li Bexdayê de di navbera Muhammed el-Halbusi û Muhammed Semaan de jî mijara guhertina wezîfeyan li Kerkûkê hate gotûbêjkirin. Halbûsî bal kişand ser girîngiya ragirtina peymanên siyasî û got ku veguhastina aram a wezîfeyan dikare îstiqrarê li Kerkûkê xurtir bike.
Aliyê kurd: Biryar bi mekanîzmaya sêalî tê girtin
Parêzgarê Kerkûkê û endamê YNK’ê Rebwar Taha anî ziman ku hikûmeta herêmî li ser bingeha lihevkirina sêalî hate avakirin û her biryara li ser guhertina wezîfeyan jî divê bi heman mekanîzmayê were girtin.
Taha diyar kir ku ew ê bi her biryara ku tê girtin ve bimîne û armanca sereke ya peymanê ew e ku ewlehî û îstiqrar li Kerkûkê were misoger kirin.
Bandora peymana Kerkûkê li ser siyaseta Iraqê
Tê gotin ku lihevkirina li Kerkûkê tenê li asta herêmî namîne, lê bandorê li ser balansên siyasî yên Bexdayê jî heye. Di du mehên dawî de, hevdîtinên di asta serokatiyê de di navbera Partiya Takaddum û Yekîtiya Nîştimanî ya Kurdistanê de sê caran pêk hatine; ev rewş bûye sedema şirovekirinên ku mijara parêzgarîyê bûye beşek ji danûstandinên hikûmeta navendî.
Di şert û mercên niha de, veguhastina kursiya parêzgarîyê ne tenê bi balansên herêmî yên Kerkûkê ve girêdayî ye, lê her weha bi awayê ku hikûmeta Bexdayê dê çawa were avakirin jî tê girêdan. Ev jî nîşan dide ku nîqaşên li ser “pakêta peymanê” li Kerkûkê dê di demên pêş de jî bidomin.
