Ji bo Çarçove Yasayê rojeke krtîtîk: Çav li Parlamentoyê ne
RûpelNews - Pêşniyara qanûnê, ku AK Partî, MHP, DEM Partî, HUDA PAR û Yeni Yolê piştgiriya wê dikin, tê payîn ku piştî nîqaşên îro yên li Civata Giştî were pesendkirin û bibe qanûn.
Lêbelê, ÎYÎ Partî bi tundî li dijî qanûnê ye. Tê payîn ku helwesta Yenî Partiyê (Partiya Nû) derbarê pêşniyarê de piştî civîna îro ya Lijneya Rêveber a Navendî eşkere bibe.
Ew bi îmzeyên zêdetirî 360 parlamenteran pêşkêşî Parlementoyê hat kirin
Pêşnûmaya Çarçove Yasayê, ku di bin sernavê "Pêşnûmaya Qanûnê ya Xurtkirina Hevgirtina Neteweyî û Yekîtiya Civakî" de pêşkêşî Serokê Parlementoyê hat kirin, ji 12 xalan pêk tê.
Pêşnûmeqanûn ji bo damezrandina çarçoveyeke yasayî ji bo pêvajoya nû ya çareseriyê, her wiha paşxistina, di bin hin şertan de, cîbicîkirina cezayên sûcdarên mehkûmkirî yên di derbarê sûcên taybet de û damezrandina mekanîzmayên ji bo şopandina cîbicîkirina pêvajoyê, rê dide.
Paşxistina cîbicîkirina cezayê ya 5 û 10 salan
Ev biryar bi şertê ku saziyên ewlehiyê îspat bikin ku PKK/KCK di pratîkê de ji holê rabûye û çek û cebilxaneya di bin kontrola wê de radest hatine kirin û ev tespît bi biryareke Konseya Ewlehiya Neteweyî were piştrastkirin, girêdayî ye.
Li gorî pêşniyarê, cîbicîkirina cezayên kesên ku bi sûcên di çarçoveya pêşnûmeqanûnê de hatine mehkûmkirin û cezayê 15 salan zîndanê an kêmtir lê hatiye birîn, dikare ji bo 5 salan were paşxistin, lêbelê cîbicîkirina cezayên kesên ku cezayê zîndana ji 15 salan zêdetir, an jî cezayê heta hetayê an jî yê giran lê hatiye birîn, dikare ji bo 10 salan were paşxistin.
Kesên ku di çarçoveya çalakiya sûc a organîzekirî de bi sûcê kuştinê hatine mehkûmkirin û kesên ku ji ber sûcên ku berî 1ê Hezîrana 2005an hatine kirin, bi cezayê heta hetayê an jî heta hetayê yê giran hatine cezakirin, dê ji çarçoveya rêziknameyê bên derxistin.
Ji bo şopandina pêvajoyê komîteyek dê were avakirin
Qanûna Çarçoveyê herwiha avakirina komîteyekê ji bo şopandina cîbicîkirin û nirxandina çalakiyên ku dê di bin pêvajoya biryarnameya nû de werin kirin, dihewîne.
Komîte, ku dê serokatiya wê ji aliyê Cîgirê Serokomar ve were kirin, dê ji Wezîrên Dadê, Karên Derve, Karên Navxweyî û Parastina Neteweyî, herwiha Sekreterê Giştî yê Serokatiyê, Serokê Rêxistina Îstixbarata Neteweyî û Sekreterê Giştî yê Konseya Ewlekariya Neteweyî pêk were.
Çek û cebilxane dê bên tomarkirin
Li gorî pêşniyarê, çek, cebilxane, wesayît, amûr, madeyên teqemeniyê û tiştên din ên ku ji aliyê endamên rêxistinê ve hatine anîn an jî hatine îlankirin, dê bên tomarkirin.
Yek ji aliyên herî krîtîk ên qanûnê, bendên têkildarî teslîmkirina çekan û tespîtkirina ku hebûna fîzîkî ya rêxistinê bi dawî bûye, dihewîne.
Tê payîn ku li Civata Giştî nîqaşeke germ derkeve
Tê payîn ku Qanûna Çarçoveyê di rûniştina îro ya Civata Giştî de, ligel îtiraz û nirxandinên partiyên siyasî, bi hûrgilî were nîqaşkirin.
Digel ku AK Partî, MHP, DEM Partî, CHP, HUDA PAR û Yenî Yol piştgiriyê didin pêşniyarê, ÎYÎ Partî li dijî qanûnê derdikeve. Helwesta Yenî Partiyê dê piştî civîna îro ya Lijneya Rêveber a Navendî were diyarkirin.
Piştî nîqaşên li Civata Giştî, tê payîn ku pêşnûmeqanûn di dengdana paşîn de were pejirandin û bibe qanûn. Dengdan dê di warê avakirina çarçoveya yasayî ya ji bo pêvajoya nû ya biryarnameyan de, bibe yek ji qonaxên herî krîtîk ên pêvajoyê.