Ehmed Şera 70 endamên dawî yên parlamena nû tayîn kirin

RûpelNews - Van tayînatan rê vekiriye ku parlamento hefteya bê rûniştina xwe ya yekem li dar bixe.

Panzdeh ji parlamenterên nû jin in, û 13 kes jî ew kes in ku di dema desthilatdariya Beşar Esed de, ku rejîma wî di sala 2024an de hate hilweşandin, hatibûn girtin.

Ne diyar e ku çend ji parlamenterên ku ji aliyê Şera ve hatine tayînkirin, endamên komên hindikahiyên olî û etnîkî ne.

Di Cotmehê de hilbijartin hatin lidarxistin

Di Cotmehê de, komîsyonên hilbijartinê yên herêmî du ji sê parên Meclîsa Gel a 210 kursî hilbijartin, ku dê di dema veguhêzê de berpirsiyarê çalakiyên yasayî be.

Piştî hilbijartinan, ku tê de tenê şeş namzetên jin û 10 namzetên ji komên hindikahiyê kursî bi dest xistin, berpirsên hilbijartinê diyar kirin ku Şera dê desthilata xwe ya tayînkirinê bi kar bîne da ku vê nehevsengiyê sererast bike.

Mihemed Taha el-Ehmed, Serokê Komîteya Bilind a Hilbijartinên Meclîsa Gel a Sûriyê, got ku hilbijartinên ku ji aliyê serokê demkî Ehmed Şera ve hatibûn lidarxistin, "dengê fedakarî û tecrûbeyê" li Meclîsê anîne cem hev, "beşên cuda yên civaka Sûriyê temsîl kirine û yekîtiya neteweyî xurt kirine".

El-Ehmed destnîşan kir ku di nav tayînkirinên dawî de "xizmên kesên ku di dema şerê navxweyî yê 13-salî de şehîd bûne, her wiha qurbaniyên binçavkirinê û êrîşên kîmyewî" hebûn, li gel akademîsyen, pispor, pîşekar, rêberên civakê û kesên "bi ezmûn, durustî û xizmeta giştî navdar."

Televîzyona Sûriyê ragihand ku lîstikvana Rouzaina Lazkani jî di nav kesên hatine tayînkirin de bû.

Profîla kesên hatine tayînkirin

Mihemed Hemze Şemut, Sekreterê Giştî yê Meclîsa Gel, her wiha diyar kir ku ji 70 endamên ji aliyê Şera ve hatine tayînkirin, 23 kes kesayetiyên navdar ên civakê ne, û 47 kes jî pispor û akademîsyenên ji warên cuda ne.

Ehmed her wiha got ku tayîn ji her 14 parêzgehên welêt hatine kirin û du kes ji Suweydayê, ku nifûsa wê bi piranî Dêrîz in, tê de cih girtine.

Piştî mirina 1,700 kesan di pevçûnên mezhebî yên di Tîrmehê de di navbera hêzên hikûmetê, eşîrên Bedewî yên Sûnî û Dêrîzan de, parêzgeha başûr a Suwaydayê ji kontrola dewletê derketiye; ji ber vê yekê, dengdanên komîsyona hilbijartinê hêj li wir nehatine lidarxistin.

Ahmed diyar kir ku ew ê li Suwaydayê 'dema ku şert û merc guncaw bin' hilbijartinan li dar bixin.

Muhleta kar a Meclîsê 30 meh in

Ehmed, da zanîn ku li gorî destûrê, mêhleta kar a Meclîsa Gel 30 meh e, destnîşan kir ku ev dem heger pêwîst be dikare were dirêjkirin.

Ehmed diyar kir ku rûniştina yekem dê roja Duşemê, 6ê Tîrmehê, pêk were, ku di dema wê de dê endam sondê bixwin, dê lijneya serokatiyê ya Meclîsê were hilbijartin, û dê komîteyek ji bo amadekirina rêziknameyên navxweyî were avakirin.

Hilbijartinên paşvexistî li herêmên ku ji DSGê hatine wergirtin

Suweyda ne tenê cihê ku hilbijartin lê nehatine lidarxistin e. Hilbijartin her wiha ji bo heft mehan li hin herêmên parêzgehên Reqqa û Hesekê hatibûn paşvexistin, ku hêzên hikûmetê di destpêka îsal de ji Hêzên Sûriya Demokratîk (HSD) paşde girtibûn.

Zêdetirî 20 partiyên Kurdî endamên parlemanê yên ku di Gulanê de ji aliyê komîsyonên hilbijartinê ve hatibûn hilbijartin red kiribûn, û amaje pê kiribûn ku ev pêvajo "nêzîkatiyeke dûrxistin û marjînalîzekirinê" nîşan dide.

Wekî din, 14 rêxistinên civaka sivîl ên Sûriyê sîstema hilbijartinê rexne kiribûn û gotibûn ku ew "bi kêmasiyên strukturel ên kûr tije ye." Ev rêxistin amaje dikin ku bandora rasterast û nerasterast a Serok li ser endamtiya Komîteya Bilind û komîsyonên hilbijartinê, hilbijartinan dike "sembolîk".

Wan her wiha fikarên xwe anîn ziman ku desthilata Serok a ji bo tayînkirina sêyeka parlamentoyê û tayînkirina cîgirên kesên ku kursiyên xwe winda dikin, rê li ber wê yekê vedike ku serweriya li ser parlamentoyê ya ku divê serbixwe be û îradeya gel nîşan bide, bikeve destê Serok.

NY: Pêvajoya veguhêzê lawaz e

Hefteya borî, Claudio Cordone, Cîgirê Nûnerê Taybet ê Neteweyên Yekbûyî (NY), ji Konseya Ewlekariyê ya NY re got ku pêvajoya veguhêzê li Sûriyê di "qonaxeke krîtîk de ye ku derfet û lawazî bi hev re hene".

Cordone got, "Li Sûriyê, divê parlamen dest bi karê xwe bike û divê hemû Sûrî bi taybetî jinên sûrî û pêkhateyên cuda yên civakê hîs bikin ku ew bi awayekî watedar di vê parlamenê de tên temsîlkirin."

Cordone, ku tekez kir hikûmeta demkî bi kêşeyên girîng re rû bi rû ye, got, "Divê li ser qanûnên nû nîqaş bê kirin û bên pejirandin, biryarên cîbicîkar bên nirxandin, dengên cihêreng bên bihîstin û di pêvajoya veguhêzê de pêşketin çêbibe."

Cordone lê zêde kir ku peymana agirbestê ya ku di navbera hikûmetê û HSDê de hatibû îmzekirin, di pêkanîna xwe de pêşveçûn çêdike, ku çar lîwayên HSDê bi hêzên hikûmetê re hatine yekirin, meaşên dewletê werdigirin, û 1,300 girtiyên girêdayî HSDê hatine berdan.

Lêbelê, derbarê Suwaydayê de, Cordone hişyarî da û lê zêde kir ku di pêkanîna nexşerêya ku ji bo avakirina baweriyê û ji nû ve entegrekirinê li herêmê hatibû danîn de ti pêşketinek çênebûye.

Berpirsekî Neteweyên Yekbûyî, amaje bi wê yekê kir ku sedemên bingehîn ên tundûtûjiya mezhebî hîn çareser nebûne, û hişyarî da ku bangên ji bo veqetînê li Suweydayê gefê li yekîtî û parêzbendiya axa Sûriyê dixin. (BBC)