Pêla nû ya êrîşên nijadperest li Almanyayê: Li kolanan rastî lînçkirinê hat
RûpelNews - Ev meyla tundiyê ya ku bi taybetî endamên diyaspora kurd dike hedef û wekî "nijadperestiya di navbera koçberan de" tê pênasekirin, li Almanyayê ji bo kurdan xetereyeke ewlehiyê ya ku qet nehatibû hêvîkirin derdixe holê.
Bedêla bi Kurdî axaftinê li kolanê
Yek ji qurbaniyên vê atmosfera xeter, Beybûn e. Beybûn, kêliyên tundiyê yên ku jiyaye û rastî axaftinên nefretê hatiye, ji koordînatorê RûpelNewsê Emin Aba re vegot. Beybûn ji ber tirsa ewlehiyê ya ku piştî êrîşê çêbûye, nexwest paşnavê xwe û wêneyê ku rûyê wê xuya dike were parvekirin. Beybûn bûyera ku di 21ê Gulanê de li bajarê Oldenburgê jiyaye, wiha tîne ziman:
"Roja Pêncşemê, 21ê Gulanê, li kolanê rastî êrîşê hatim. Ez vê bûyerê wekî nijadperestiya antî-semîtîk û antî-kurd pênase dikim. Êvarê li Oldenburgê, li kolaneke xewlet ku mirov kêm lê hebûn, min li tenişta erebeya xwe ya parkkirî li benda hevalên xwe bûm. Di wê navberê de min bi Kurdî bi telefonê diaxivî. Min ji dûr ve dît ku sê jin ber bi min ve tên; hîcabên wan li serê wan bû, şalên Filistînê li stûyê wan bûn û di destên wan de alayên gloverkirî yên Filistînê hebûn. Dibe ku ji xwepêşandaneke alîgirên Filistînê vegeriyabûn; rojek berê li Oldenburgê, heman rojê jî li Bremenê xwepêşandanên wiha hebûn. Ez bi teqezî nizanim, ev tenê texmînek e."
Ji tacîza devkî ber bi tundiya fîzîkî ve
Beybûn, helwesta êrîşkar û pêşketina bûyerê bi van gotinan hûrgilî dike: "Her sê jinan bi awayekî pir dengbilind û bi xwebaweriyeke mezin ber bi min ve hatin. Dema nêzîk bûn, bi eşkereyî fam kirin ku ez bi Kurdî diaxivim. Ji bo ku zirar negihêje erebeya min, min axaftina bi telefonê qut kir û hinekî ji erebeyê dûr ketim. Di hundirê min de bi awayekî xwerû hestekî pir xerab hebû. Salek berê li Bremenê jî min rewşeke wiha jiyabû; tenê ji ber ku min bi Kurdî diaxivî, rastî êrîşa faşîstên tirk hatibûm û lêdan xwaribûm.
Jinan sekinîn û li min nêrîn. Min pirsî: 'Çi diqewime?' Li ser vê yekê bi Erebî ji min pirsîn: 'Tu Kurd î?' Min bi pirsê bersiv da: 'Çima?' Piştre, bi hinceta hin naverokên ku li ser TikTokê dîtine, îdia kirin ku Kurd piştgiriyê didin Îsraîlê, ku ew 'Siyonîst' in û dest bi heqaretên herî giran kirin bi gotina 'Xanzîr' (beraz)."
"Dema min xwe diparast, ez birîndar bûm"
Beybûn, dema qala tundiya fîzîkî dike, travmaya ku jiyaye bi van hevokan kurte dike: "Min hewl da bi devkî xwe biparêzim û min pirsî ku çima wiha tevdigerin û çima gotinên wan ewqasî nijadperest û neteweperest in. Piştî demekê kin tundiya fîzîkî dest pê kir. Pêşî yek ji wan êrîş kir, piştre her duyên din jî tevlî bûn. Min li serê xwe û pişta xwe derb xwarin. Dema min xwe diparast, destê min birîndar bû. Piştî demekê kin jinan ji cihê bûyerê reviyan. Her tişt pir bi lez qewimî. Min kêliyekê fikirî ku bi pey wan de biçim, lê ji ber ku min nizanîbû ez ê rastî çi bêm, min dev jê berda. Di dawiyê de ez siwarî erebeya xwe bûm û ji cihê bûyerê dûr ketim. Min tavilê serî li doktor da û birînên xwe belge kirin. Her wiha, min serî li saziyeke şêwirmendiyê ya ku li dijî şîdeta antî-semîtîk û antî-kurd pispor e da û me pêvajoya hiqûqî da destpêkirin. Piştî bûyerê çend rojan, ji aliyê derûnî ve min xwe baş hîs nekir. Êrîş tim di hişê min de bû û min gelek li ser fikirî."
Doza Hozan Roj: Nimûneyeke din a êrişê
Tundiya li ser Kurdên li Almanyayê ne tenê bi heqaretên devkî an lêdanên hêsan sînordar dimîne; êrîşên bi kêran ên ku bedena mirovan dikin hedef, êdî wekî rastiyekê li ber me ne. Yek ji nimûneyên herî berbiçav ên vê rewşê, di Çileya 2026an de li Leipzigê qewimî. Penaberê kurd Hozan Roj, di trambaya bajêr de tenê ji ber ku bi Kurdî diaxivî bû hedefa du êrîşkaran.
Êrîşkaran, piştî ku li dijî Roj gotinên nijadperest û cinsiyetparêz ên giran gotin, kêrên xwe derxistin û tirs belav kirin. Roj di encama derbên ku xwar de giran birîndar bû û li gorî raporên nexweşxaneyê "yekbûna endamên laşê wî bi awayekî ciddî hatiye xerakirin." Hozan Roj, ji ber travmaya ku piştî êrîşê jiyaye, êdî bêyî ku rûyê xwe veşêre nikare derkeve kolanan. Hêdîbûna lêpirsîna polîsan û serbestberdana bilez a gumanbaran, baweriya endamên diyaspora kurd a li hemberî dadweriyê kêm kir, lê di heman demê de bi awayekî tal nîşan da ku "nijadperestiya antî-kurd" a li Almanyayê gihiştiye asteke çiqasî organîze û xeter.